Σημάδια μιας απόπειρας

Αμέσως μετά την απόβαση στο Άντσιο τον Γενάρη του ’44, όλη η μητροπολιτική περιοχή της Ρώμης (μαζί με τα περίχωρα) κηρύχτηκε «ζώνη πολεμικών επιχειρήσεων».  Η γερμανική παρουσία έγινε πιο αισθητή και εντάθηκε από τους Γερμανούς και τους φασίστες η αστυνόμευση και η καταστολή. Συνελήφθησαν αρκετά στελέχη της Αντίστασης και άρχισαν τα αντίποινα με θύματα από…

Το έμβλημα της πόλης της Ρώμης

Ο θυρεός της πόλης της Ρώμης αποτελείται από μια γοτθική ασπίδα πορφυρού χρώματος με ένα βυζαντινό σταυρό και τα αρχικά S.P.Q.R. (Senatus PopulusQue Romanus / Η Σύγκλητος και ο Λαός της Ρώμης) τοποθετημένα διαγώνια. Καθιερώθηκε επίσημα το 1884. Το πορφυρό και το χρυσό χρώμα είναι αυτά της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Στις σημαίες το χρυσό αντικαθίσταται από…

Μια παράξενη επιγραφή

Στα Μουσεία του Καπιτωλίου, ανάμεσα στα χιλιάδες εκθέματα, βρίσκεται και μια παράξενη μαρμάρινη επιγραφή με λατινικούς χαρακτήρες και σκαλισμένο ένα ψάρι, συγκεκριμένα ένα οξύρρυγχο, μήκους 113 εκατοστών. Η λατινική επιγραφή λέει: CAPITA PISCIUM HOC MARMOREO SCHEMATE LONGITUDINE MAIORUM USQUE AD PRIMAS PINNAS INCLUSIVE CONSERVATORIB. DANTO FRAUDEM NE COMMITTITO IGNORANTIA EXCUSARI NE CREDITO Ας την μεταφράσουμε: «Τα…

Το κενοτάφιο του Μιχαήλ Άγγελου

Ο Μιχαήλ Άγγελος θα πεθάνει στις 18 Φεβρουαρίου 1564, λίγες μόλις μέρες μετά την απόφαση της Συνόδου του Τρέντο να καλύψει τα γυμνά μέρη των σωμάτων που απεικονίζονταν στην Δευτέρα Παρουσία, στην Καπέλα Σιξτίνα. Η διαθήκη του ήταν εξαιρετικά σύντομη: «Αφήνω την ψυχή μου στον Θεό, το σώμα μου στο χώμα και τα υπάρχοντά μου…

Η βασιλική του Αγίου Λαυρεντίου και το Άγιο Δισκοπότηρο

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες βασιλικές στην Ρώμη είναι αυτή του Αγίου Λαυρεντίου εκτός των Τειχών (basilica di San Lorenzo fuori le mura). Είναι αφιερωμένη στον Άγιο Λαυρέντιο, έναν από τους επτά διακόνους της αρχαίας Ρώμης υπό τον Πάπα Σίξτο Β’, που μαρτύρησαν κατά τη διάρκεια των διωγμών από τον αυτοκράτορα Βαλεριανό το 258. Η…

Το χέρι του Κικέρωνα

« […]manus quoque scripsisse aliquid in Antonium exprobrantes praeciderunt». « […]του έκοψαν επίσης και τα χέρια, κατηγορώντας τα πως είχαν γράψει εναντίον του Αντωνίου». (Τίτος Λίβιος – Ab Urbe condita libri, CXX σημ. Σένεκας ο πρεσβύτερος, Suasoriae, 6,17)   Όταν ο Ιούλιος Καίσαρας δολοφονήθηκε το 44 π.Χ., ο Γάιος Οκτάβιος, ο ανηψιός που είχε υιοθετήσει…

Η καρμπονάρα και οι Αμερικάνοι

Υπάρχει ένα πέπλο μυστηρίου γύρω από ένα από τα πιο γνωστά πιάτα της κουζίνας της Ρώμης, την πασίγνωστη καρμπονάρα. Πότε ακριβώς γεννήθηκε και πόσο παλιά είναι η συνταγή; Από πού παίρνει το όνομά της; Εικασίες και θεωρίες υπήρχαν πολλές, μια από τις πιο διαδεδομένες ήταν πως η συνταγή και το όνομα του πιάτου προέρχονταν από…

Ιστορίες μαρμάρων

Στην Ρώμη συχνά συναντάμε οδούς με πραγματικά παράξενα ονόματα. Μια από αυτές, κοντά στο Πάνθεον, ονομάζεται «οδός του μαρμάρινου ποδιού» (via del Pie’ di marmo) και παίρνει το όνομά της φυσικά από ένα πελώριο μαρμάρινο πόδι που φιλοξενεί. Το γιγαντιαίο πόδι βρίσκεται τοποθετημένο πάνω σε ένα βάθρο και η ιστορία του, ή μάλλον η ταυτότητά…

Το μυστήριο της πάπισσας Ιωάννας

  Είναι γνωστός ο θρύλος για την ύπαρξη της πάπισσας Ιωάννας: Πρόκειται για μια μεσαιωνική ιστορία, κατά την οποία μια νεαρή γυναίκα κατάφερε, μεταμφιεσμένη σε άντρα, να αναρριχηθεί στις βαθμίδες της καθολικής εκκλησίας φτάνοντας μέχρι το ύψιστο αξίωμα, γίνοντας πάπας. Η ιστορία ή ο μύθος λοιπόν, λέει πως μια νεαρή αγγλίδα που ανατράφηκε στην Μαγεντία…

Καλλιτέχνες, πειράγματα και θρύλοι

Υπάρχουν διάφορα ανέκδοτα που διηγούνται τον τρόπο με τον οποίο διάφοροι καλλιτέχνες, διαμέσου των έργων τους, κατάφερναν να πειράξουν, να γελοιοποιήσουν ή και να ενοχλήσουν άλλους καλλιτέχνες ανταγωνιστές ή ανθρώπους των αρχών. Ήταν έργα και στάσεις που σχεδόν πάντα φάνταζαν αθώα αν τα έβλεπε κανείς μεμονωμένα αλλά που άλλαζαν εντελώς πρόσωπο όταν τοποθετούνταν στην τελική…

Το μυστήριο της γάτας

To χαριτωμένο αιγυπτιακό άγαλμα της γάτας που κάποτε κοσμούσε τον ναό της Ίσιδος, βρίσκεται στο μέγαρο Γκρατσίολι, το οποίο οικοδομήθηκε από τον Τζάκομο ντέλα Πόρτα το 1500. Η γάτα, η οποία στέκεται σε ένα περβάζι, υπήρξε πάντα θέμα περίεργων και μυστηριωδών θρύλων. Ένας θρύλος λέει πως η γάτα, έχοντας δει ένα παιδί σε κίνδυνο, προσπαθεί…

Τα τείχη της Ρώμης

  “Sic deinde, quicumque alius transiliet moenia mea” «Έτσι, από εδώ και στο εξής, ας πεθάνει όποιος τολμήσει να περάσει πάνω από τα τείχη μου.» Ρώμυλος (Tito Livio, Ab Urbe condita, I,7,2-3)   Τα τείχη της Ρώμης αναπτύχθηκαν σταδιακά κατά την διάρκεια των αιώνων, από την ίδρυση της πόλης μέχρι τον δέκατο έβδομο αιώνα. Μπορούν να…

Domine, quo vadis?

  Έξω από τις πύλες της Ρώμης, πάνω στην Αππία Οδό, δίπλα στην αρχή της μικρής ανηφόρας που οδηγεί στις κατακόμβες του Αγίου Καλλίστου, βρίσκεται ο ναός του Domine Quo Vadis. Πρόκειται για ένα εκκλησάκι του ένατου αιώνα, το οποίο ανακαινίστηκε εξ ολοκλήρου κατά τον 16 αιώνα, ύστερα από ζημιές που υπέστηκε εξαιτίας μιας έντονης…

Monte Testaccio, νεκροταφείο αμφορέων

  Το Monte dei Cocci (βουνό των θρυμμάτων) ή Monte Testaccio ( Mons Testaceum) στη Ρώμη, είναι ένα τεχνητός λόφος, που δημιουργήθηκε από την συνεχή συσσώρευση, κατά την διάρκεια 200 περίπου ετών, θρυμμάτων πήλινων αμφορέων. Ουσιαστικά πρόκειται για μια χωματερή του παρελθόντος. Αποτελείται από αμέτρητες στρώσεις πήλινων θραυσμάτων, καλυμμένες από ένα λεπτό στρώμα χώματος και…

Η μαγική πόρτα

  Η αλχημεία είναι ένα παλαιό φιλοσοφικό και εσωτεριστικό σύστημα που συνδέει χημικά, φυσικά, αστρολογικά, μεταλλουργικά και θρησκευτικά στοιχεία. Από τον Ύστερο Μεσαίωνα και μετά, σκοπός της ήταν να κατακτήσει την πανσοφία, να βρει το μυστικό της αιώνιας ζωής και τέλος, να ανακαλύψει τον τρόπο να μεταλλάξει όλα τα μέταλλα σε χρυσό. Ακόμη και σήμερα…

Ο τροχός των έκθετων βρεφών

Έ[να από τα πιο απάνθρωπα κοινωνικά φαινόμενα από την αρχαιότητα έως και τον Μεσαίωνα ήταν η πρακτική της εγκατάλειψης -και πολλές φορές η θανάτωση- των ανεπιθύμητων βρεφών. Το φαινόμενο ήταν συνηθισμένο στους Εβραίους, στην Αρχαία Ελλάδα και στην Αρχαία Ρώμη. Με την έλευση του χριστιανισμού οι συνθήκες των έκθετων θα αλλάξουν και παρατηρείται μια κάποια…

Τόρε Αρτζεντίνα, εκεί που δολοφονήθηκε ο Ιούλιος Καίσαρας

Περνώντας βιαστικά δίπλα από τον Ιερό Χώρο (Άρεα Σάκρα | Area Sacra) που βρίσκεται στο Λάργκο ντι Tόρε Αρτζεντίνα (Largo di Torre Argentina), ανάμεσα στην έντονη κυκλοφοριακή κίνηση, ο επισκέπτης θα ρίξει μια επιπόλαιη και απρόσεκτη ματιά στα αρχαία ερείπια που βρίσκονται στο άπλωμα κάτω από την επιφάνεια του δρόμου και θα συνεχίσει την πορεία…

Βία ντελ Γκοβέρνο Βέκιο, η παπική οδός

Στο κέντρο της Ρώμης, δίπλα στην πιάτσα Ναβόνα και με αφετηρία την πιάτσα ντι Πασκουίνο, βρίσκεται ένας πανέμορφος παλαιός δρόμος της Ρώμης. Πρόκειται για την βία ντελ Γκοβέρνο Βέκιο (via del Governo vecchio | οδός της Παλαιάς Κυβέρνησης). Αυτό το όνομα δόθηκε το 1755, όταν με απόφαση του πάπα Βενέδικτου ΙΔ’, η έδρα της κυβέρνησης…

Ο πύργος του πιθήκου

Ο πύργος των Φραντζιπάνε (Torre dei Frangipane), ή πιο γνωστός σαν πύργος του πιθήκου (torre della scimmia), είναι ένας μεσαιωνικός πύργος στο κέντρο της Ρώμης, κοντά στην πιάτσα Ναβόνα. Η σημερινή εξωτερική του εμφάνιση είναι αναγεννησιακή και έχει ενσωματωθεί στα διπλανά μέγαρα. Αυτός ο πύργος έχει να διηγηθεί μια μοναδική ιστορία: Λέγεται λοιπόν πως πριν…

Το ομιλούν άγαλμα του Πασκουίνο

Κατά καιρούς διάφοροι πάπες προσπάθησαν να εξαφανίσουν το άγαλμα αλλά την τελευταία στιγμή δεν το έκαναν, φοβούμενοι την λαϊκή δυσαρέσκεια. Άλλοι πάπες έβαζαν φρουρούς να το φυλάνε κατά την διάρκεια της νύχτας, ώστε να εμποδίσουν την τοποθέτηση των σατυρικών κειμένων. Ο πάπας Βενέδικτος ΙΓ’ έφτασε μάλιστα σε σημείο να εξαγγέλλει διάταγμα, σύμφωνα με το οποίο…