Aνακαλύπτοντας την Santa Passera

Πάνω στη via della Magliana, μια οδική αρτηρία με έντονη κίνηση στη συνοικία Portuense, βρίσκεται μισοκρυμμένη ανάμεσα στις πολυκατοικίες η εκκλησούλα της Santa Passera. Για αιώνες η περιοχή ήταν εξοχή και η εκκλησία βρίσκονταν πάνω στο χωματόδρομο που οδηγούσε στη πόλη, δίπλα στον Τίβερη και στο ύψος της βασιλικής του Αγίου Παύλου εκτός των Τειχών,…

Περίπατος ανάμεσα σε ρωμαϊκούς τάφους και υδραγωγεία

H παρακάτω αφήγηση περιγράφει μια διαδρομή ανάμεσα σε 4 πάρκα της Ρώμης, η οποία πραγματοποιήθηκε τον Μάη του 2017. Η διαδρομή διασχίζει ελάχιστα ασφαλτοστρωμένους δρόμους και αποφεύγει τη κίνηση και τα αυτοκίνητα. Το συνολικό μήκος είναι περίπου 16 χιλιόμετρα, για τα οποία χρειάζονται γύρω στις 4 ώρες περπάτημα, συμπεριλαμβανομένων των στάσεων. Η ιδανική εποχή για…

Το μαυσωλείο της Αγίας Ελένης

“Iuxta viam vero Lavicanam ecclesia est Sanctae Helenae, ubi ipsa corpore iacet” (Δίπλα στη Λαβικανή Οδό υπάρχει η εκκλησία της Αγίας Ελένης, όπου αναπαύεται το σώμα της) Από το “Notitia Ecclesiarum Urbis Romae”, έναν «τουριστικό οδηγό» για προσκυνητές του 7ου αιώνα. To 326, λίγα χρόνια πριν την ίδρυση της Νέας Ρώμης (μετέπειτα Κωνσταντινούπολης), νέας πρωτεύουσας…

Εκεί που αποκεφαλίστηκε ο Απόστολος Παύλος

H περιοχή “Tre Fontane” (Τρεις Πηγές) ταυτίστηκε κατά τον 2°-3° αιώνα με το σημείο που το 67 μ.χ. , επί αυτοκράτορα Νέρωνα, μαρτύρησε ο Απόστολος Παύλος δια αποκεφαλισμού. Η περιοχή αρχικά ονομάζονταν αλλιώς (Aquae Salviae), αλλά πήρε το «νέο» όνομα γιατί σύμφωνα με την παράδοση η κεφαλή του Παύλου αναπήδησε τρεις φορές όταν αποκόπηκε και…

Ο τάφος των Σκιπιώνων

Αναζητώντας ένα τάφο Ο Τίτος Λίβιος, ο σημαντικότερος Ρωμαίος ιστορικός του «Χρυσού Αιώνα» του Αυγούστου, στο κυριότερο έργο του «Ab urbe condita» (από κτίσεως της πόλης), μιλά εκτενώς για τον Σκιπίωνα τον Αφρικανό  και αναφέρει πως ο τόπος ταφής του και ο οικογενειακός τάφος των Σκιπιώνων βρίσκονταν πάνω στην Αππία Οδό. Οι Σκιπίωνες ήταν μια…

EUR, η «τρίτη Ρώμη»

Το 1935, ύστερα από πρόταση του Τζουζέπε Μποτάι, μεγαλοστελέχους του Φασιστικού Κόμματος, θεωρητικού του Συντεχνιασμού και κυβερνήτη της Ρώμης, ο Μπενίτο Μουσολίνι θα αποφασίσει να προτείνει την Ρώμη σαν έδρα για την διεξαγωγή της Παγκόσμιας Έκθεσης του 1942. Σκοπός ήταν ο εορτασμός της εικοστής επετείου της «Πορείας προς την Ρώμη» του 1922, η προβολή των…

Η Νεοπυθαγόρεια υπόγεια βασιλική

Τον Απρίλιο του 1917, κατα την διάρκεια εργασιών στην σιδηροδρομική γραμμή Ρώμη-Νάπολη, θα υποχωρήσει το έδαφος και θα δημιουργηθεί ένα χάσμα, αποκαλύπτοντας μια υπόγεια τρίκλιτη βασιλική ρωμαϊκής εποχής. Σχεδιάγραμμα της υπόγειας βασιλικής . Ο δρόμος κάτω από τον οποίο βρίσκεται η βασιλική. Μελετώντας την βασιλική, οι εμπειρογνώμονες θα ανακαλύψουν πως δεν είχε καλυφθεί ολοκληρωτικά από…

Αγία Αγνή Εκτός των Τειχών

Το συγκρότημα της Αγίας Αγνής Εκτός των Τειχών βρίσκεται στη Ρώμη, στο δεύτερο μίλι της Via Nomentana. Χρησιμοποιείται ο όρος «συγκρότημα» γιατί στην περιοχή βρίσκεται ένα σύνολο παλαιοχριστιανικών οικοδομημάτων, τα οποία αναμορφώθηκαν σε διαφορετικές χρονικές στιγμές. Στην περιοχή θα συναντήσουμε: – Tις κατακόμβες της Αγίας Αγνής – Τα ερείπια μιας Κωνσταντίνειας βασιλικής του 4ου αιώνα…

H συνοικία Κοπεντέ

Πολλοί δεν την γνωρίζουν, ακόμη πιο πολλοί δεν την έχουν δει ποτέ. Αλλά εκτός από τα γνωστά αξιοθέατα σαν το Κολοσσαίο, την Φοντάνα ντι Τρέβι και τα άλλα που λίγο ή πολύ όλοι γνωρίζουν, κατά την διάρκεια μιας επίσκεψης στην Ρώμη ίσως αξίζει να αφιερώσει κανείς λίγο χρόνο για έναν περίπατο στην συνοικία Κοπεντέ. Η…

Νεκρόπολη Οστιένσε

[quote]”Nihil certius morte hora autem mortis nihil incertius” «Τίποτα δεν είναι πιο σίγουρο από το θάνατο, αλλά τίποτα δεν είναι πιο αβέβαιο από την ώρα του»[/quote] Πάνω στην via Ostiense, περίπου 2 χιλιόμετρα έξω από τα Αυρηλιανά τείχη, βρίσκεται η βασιλική του Αγίου Παύλου Εκτός των Τειχών, μια από τις τέσσερις παπικές βασιλικές και η…

Portus, το αρχαίο λιμάνι της Ρώμης

Φεύγοντας με το αεροπλάνο από την Ρώμη, κοιτώντας από το παραθυράκι κατά την απογείωση ή απλώς χαζεύοντας στο google maps, θα παρατηρήσουμε δίπλα στο αεροδρόμιο του Φιουμιτσίνο μια τεχνητή λίμνη εξαγωνικού σχήματος. Μοιάζει με μοντέρνα κατασκευή αλλά έχει μια ηλικία σχεδόν 2.000 ετών. Η απόσταση των 3 χιλιομέτρων από την θάλασσα καθιστά σχεδόν αδύνατη την…

Ένα βυζαντινό μοναστήρι στην Ρώμη

Το Εξαρχικό Μοναστήρι της Παναγίας Θεοτόκου της Κρυπτοφέρρης, ή απλώς Αββείο του Οσίου Νείλου, θεωρείται η μοναδική Μονή βυζαντινού τυπικού της δυτικής Ευρώπης. Αποτελεί μοναδικό παράδειγμα στο πλαίσιο της μοναστικής αρχιτεκτονικής και είναι το τελευταίο επιζών ιταλοβυζαντινό μοναστήρι από αυτά που ιδρύθηκαν στην Ρώμη και στην Νότια Ιταλία κατά τον Μεσαίωνα. O Όσιος Νείλος (ή…

Η Έπαυλη του Αδριανού

    «Tiburtinam Villam mire exaedificavit, ita ut in ea et provinciarum et locorum celeberrima nomina inscriberet[…]»     «Κατασκεύασε με μεγάλη λαμπρότητα μια έπαυλη στο Τίβολι όπου αναπαρήχθησαν με τα ονόματά τους τα πιο φημισμένα μέρη των επαρχιών της αυτοκρατορίας[…]»   (Historia Augusta, Vita Hadriani, XXVI, 5) Η Έπαυλη του Αδριανού (Villa Adriana) στο…

Για φαγητό στους λόφους

Η Αρίτσια (Ariccia) είναι μια από τις κωμοπόλεις που βρίσκονται στους λόφους στα νοτιοανατολικά της Ρώμης, γνωστές σαν Καστέλι Ρομάνι/Ρωμαϊκά Κάστρα. Ονομάζονται έτσι γιατί κατά τον 14ο αιώνα πολλοί κάτοικοι της Ρώμης, για να γλυτώσουν από την ανασφάλεια και τις οικονομικές και πολιτικές συνέπειες που επέφερε η εξορία του παπισμού στην Αβινιόν, ζήτησαν προστασία στα κάστρα…

Γκαρμπατέλα, «η ιδανική πόλη»

Μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο η Ρώμη θα ζήσει μια περίοδο μεγάλης οικιστικής ανάπτυξης, συγκρίσιμη κατά κάποιον τρόπο με εκείνη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Η νότια περιοχή της πρωτεύουσας, στις προθέσεις των σχεδιαστών, θα έπρεπε να συνδεθεί με την παραθαλάσσια πόλη της Όστια με ένα πλωτό κανάλι παράλληλο με τον Τίβερη, το οποίο ωστόσο δεν…

Μηχανές και θεοί

Η μονάδα ηλεκτροπαραγωγής Μοντεμαρτίνι (Τσεντράλε Μοντεμαρτίνι) ήταν η πρώτος δημόσιος θερμοηλεκτρικός σταθμός στη Ρώμη και εγκαινιάστηκε το 1912. Βρίσκονταν στην συνοικία Οστιένσε, λίγο πιο έξω από τα τείχη, σε ένα τμήμα της πόλης που προορίζονταν να εξελιχθεί σε βιομηχανικό πόλο, πλησίον στις λιμενικές εγκαταστάσεις στον Τίβερη και δίπλα στην Κεντρική Αγορά και στον σιδηρόδρομο. Εκεί…

Η Βασιλική του Αγίου Παύλου Εκτός των Τειχών

«Βασιλική» είναι ένας τιμητικός τίτλος που δίνεται στις πιο σημαντικές εκκλησίες, όταν κατέχουν κάποια χαρακτηριστικά, όπως για παράδειγμα επιμήκες σχήμα με τουλάχιστον τρία ή πέντε κλίτη, χωρισμένα από κίονες και μια τελική αψίδα. Από τα αρχαία χρόνια διαιρούνται σε μεγάλες (maggiori) και μικρότερες βασιλικές. Η Παπική Βασιλική του Αγίου Παύλου Εκτός των Τειχών είναι μια από τις…

Βίλα ντ’ Έστε

Βίλα Ντ’Έστε, 1560-1575 Η Βίλα ντ’ Έστε στο Τίβολι είναι ένα πανέμορφο δείγμα ιταλικού κήπου, ένα αριστούργημα της ιταλικής Αναγέννησης και εντάσσεται στον κατάλογο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO. Η έπαυλη κατασκευάστηκε από τον καρδινάλιο Ιππόλυτο Β’ ντ’ Έστε, γιο του Αλφόνσο και της Λουκρητίας Βοργίας, σε μια περιοχή που ήδη κάποτε υπήρχε μια ρωμαϊκή βίλα.…

Πινακοθήκη Μποργκέζε

H Βίλα Μποργκέζε κατασκευάστηκε με βούληση ενός από τους ηγέτες της πολιτιστικής ζωής των αρχών του δέκατου έβδομου αιώνα, τον Καρδινάλιο Σκιπίωνα Καφαρέλι Μποργκέζε, τον αγαπημένο ανιψιό του πάπα Παύλου Ε’ Μποργκέζε, ο οποίος προνόησε, μόλις ανέβηκε στο παπικό θρόνο, να παραχωρήσει προστασία και πλούτη στην οικογένεια του και ειδικά στον ανιψιό του. Για την…

Η βασιλική του Αγίου Λαυρεντίου και το Άγιο Δισκοπότηρο

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες βασιλικές στην Ρώμη είναι αυτή του Αγίου Λαυρεντίου εκτός των Τειχών (basilica di San Lorenzo fuori le mura). Είναι αφιερωμένη στον Άγιο Λαυρέντιο, έναν από τους επτά διακόνους της αρχαίας Ρώμης υπό τον Πάπα Σίξτο Β’, που μαρτύρησαν κατά τη διάρκεια των διωγμών από τον αυτοκράτορα Βαλεριανό το 258. Η…