Aνακαλύπτοντας την Santa Passera

Πάνω στη via della Magliana, μια οδική αρτηρία με έντονη κίνηση στη συνοικία Portuense, βρίσκεται μισοκρυμμένη ανάμεσα στις πολυκατοικίες η εκκλησούλα της Santa Passera. Για αιώνες η περιοχή ήταν εξοχή και η εκκλησία βρίσκονταν πάνω στο χωματόδρομο που οδηγούσε στη πόλη, δίπλα στον Τίβερη και στο ύψος της βασιλικής του Αγίου Παύλου εκτός των Τειχών,…

Βασιλική Αγίων Αποστόλων

Μπορούμε να ανακαλύψουμε μαργαριτάρια ξεφεύγοντας από τα «πεπατημένα», όπως π.χ. στη βασιλική των Αγίων Αποστόλων, την οποία ελάχιστοι τουρίστες γνωρίζουν.   Και σκεφτείτε, όλα τσάμπα!    Η βασιλική των Αγίων Αποστόλων βρίσκεται εδώ.   * * *

San Francesco a Ripa

Βρισκόμαστε στο ανατολικό τμήμα του Τραστέβερε, κάποτε θορυβώδες και πολυσύχναστο, όταν υπήρχε ακόμα η Ripa Grande, η κεντρική αποβάθρα του Τίβερη, με τις αποθήκες και το χονδρικό εμπόριο. Σήμερα το λιμάνι δεν υπάρχει άλλο – ήδη από τον 19° αιώνα – και η γειτονιά φαντάζει ιδιαίτερα ήσυχη, δίνοντας την εντύπωση πως ο χρόνος έχει σταματήσει…

Άγιος Ιωάννης των Φλωρεντινών

Η παροικία των Φλωρεντινών στη Ρώμη άρχισε να μεγαλώνει και να ακμάζει όταν μετατοπίστηκε η παπική έδρα από το Λατερινό στο Βατικανό, ενώ παράλληλα οι πάπες αποφάσιζαν τον καλλωπισμό της μεσαιωνικής πόλης. Τότε κατασκευάστηκαν μνημεία, ναοί, μέγαρα, ανοίχτηκαν νέοι δρόμοι. Δεν ήταν κάτι ξαφνικό, απλώς άρχιζε να εξελίσσεται και να δυναμώνει η μορφή του μεσαιωνικού…

Santa Maria in Trastevere

Όταν το 38 π.Χ., στο σημείο που βρίσκεται σήμερα η βασιλική της Santa Maria in Trastevere, άρχισε να αναβλύζει «έλαιο» (πετρέλαιο;) από το έδαφος, ο εβραϊκός πληθυσμός του αρχαίου Τραστέβερε πίστεψε πως επρόκειτο για οιωνό για την επικείμενη άφιξη του Μεσσία του. Το φαινόμενο κράτησε μια μέρα και μια νύχτα και ή ροή του μαύρου…

O Ναΐσκος του Μπραμάντε

Στο σημείο όπου σύμφωνα με την παράδοση σταυρώθηκε ο Απ. Πέτρος, ήδη από τον 9° αιώνα αναφέρεται η ύπαρξη ενός μοναστηριού αφιερωμένο στον Απόστολο. Το μοναστήρι ανήκε στους Κελεστίνους μοναχούς μέχρι τον 12° αιώνα, όταν θα περάσει στους Βενεδικτίνους και στη συνέχεια στους Φραγκισκανούς. Μόλις οι Φραγκισκανοί πήραν στα χέρια τους την ιδιοκτησία, θα κατεδαφίσουν…

Εκεί που αποκεφαλίστηκε ο Απόστολος Παύλος

H περιοχή “Tre Fontane” (Τρεις Πηγές) ταυτίστηκε κατά τον 2°-3° αιώνα με το σημείο που το 67 μ.χ. , επί αυτοκράτορα Νέρωνα, μαρτύρησε ο Απόστολος Παύλος δια αποκεφαλισμού. Η περιοχή αρχικά ονομάζονταν αλλιώς (Aquae Salviae), αλλά πήρε το «νέο» όνομα γιατί σύμφωνα με την παράδοση η κεφαλή του Παύλου αναπήδησε τρεις φορές όταν αποκόπηκε και…

Santa Maria della Pace και το τελευταίο έργο του Ραφαήλ

Το 1482 θα ξεσπάσει στην βόρεια Ιταλία ένας πόλεμος μεταξύ Βενετίας και Φεράρα εξαιτίας των επεκτατικών τάσεων της τελευταίας αλλά και για εμπορικούς λόγους που συνδέονταν με το μονοπώλιο του εμπορίου του αλατιού. Ο πόλεμος, που θα πάρει το όνομα «Πόλεμος για το Αλάτι», θα κρατήσει 2 χρόνια και στο πλευρό των δύο εμπολέμων θα…

Αγία Αγνή Εκτός των Τειχών

Το συγκρότημα της Αγίας Αγνής Εκτός των Τειχών βρίσκεται στη Ρώμη, στο δεύτερο μίλι της Via Nomentana. Χρησιμοποιείται ο όρος «συγκρότημα» γιατί στην περιοχή βρίσκεται ένα σύνολο παλαιοχριστιανικών οικοδομημάτων, τα οποία αναμορφώθηκαν σε διαφορετικές χρονικές στιγμές. Στην περιοχή θα συναντήσουμε: – Tις κατακόμβες της Αγίας Αγνής – Τα ερείπια μιας Κωνσταντίνειας βασιλικής του 4ου αιώνα…

Ο Ναός του Ιησού

“Perinde ac cadaver” «Όπως (υπακούει) ένα πτώμα» Μότο των Ιησουιτών, σχετικά με την υπακοή στους ανωτέρους τους. Η Εταιρεία του Ιησού (οι γνωστοί Ιησουίτες) ιδρύθηκε το 1540, την εποχή του προτεσταντικού σχίσματος που διαίρεσε την Ευρώπη με μια σειρά θρησκευτικών πολέμων, οι οποίοι διήρκεσαν περισσότερο από έναν αιώνα. Από την Γερμανία ο Μαρτίνος Λούθηρος και…

Η Ροτόντα και η γκαλερί του τρόμου

“Sanguis martyrum semen christianorum” (Το αίμα των μαρτύρων είναι ο σπόρος των νέων χριστιανών)” Τερτυλλιανός, Απολ. 50, 13 – CCL 1, 171   Όλοι λίγο ή πολύ γνωρίζουν σε γενικές γραμμές την ιστορία του πρωτομάρτυρα Στεφάνου: Εβραίος, ήταν ένας από τους 7 διακόνους που εκλέχτηκαν για να βοηθήσουν τους Αποστόλους. Θεωρείται ο πρώτος μάρτυρας του…

Η Βασιλική του Αγίου Παύλου Εκτός των Τειχών

«Βασιλική» είναι ένας τιμητικός τίτλος που δίνεται στις πιο σημαντικές εκκλησίες, όταν κατέχουν κάποια χαρακτηριστικά, όπως για παράδειγμα επιμήκες σχήμα με τουλάχιστον τρία ή πέντε κλίτη, χωρισμένα από κίονες και μια τελική αψίδα. Από τα αρχαία χρόνια διαιρούνται σε μεγάλες (maggiori) και μικρότερες βασιλικές. Η Παπική Βασιλική του Αγίου Παύλου Εκτός των Τειχών είναι μια από τις…

Η βασιλική του Αγίου Λαυρεντίου και το Άγιο Δισκοπότηρο

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες βασιλικές στην Ρώμη είναι αυτή του Αγίου Λαυρεντίου εκτός των Τειχών (basilica di San Lorenzo fuori le mura). Είναι αφιερωμένη στον Άγιο Λαυρέντιο, έναν από τους επτά διακόνους της αρχαίας Ρώμης υπό τον Πάπα Σίξτο Β’, που μαρτύρησαν κατά τη διάρκεια των διωγμών από τον αυτοκράτορα Βαλεριανό το 258. Η…

Το «μηχάνημα των Σαράντα Ωρών»

Λέγεται πως το 1488 στην περιοχή του Τραστέβερε, ένας χωρικός, βαριά άρρωστος, θα θεραπευτεί μετά από ένα τάμα που έκανε σε μια εικόνα της Παναγίας που ήταν ζωγραφισμένη δίπλα στην πόρτα του κήπου του. Το «θαύμα» είχε μεγάλη απήχηση και γρήγορα ανεγέρθηκε ένα μικρό αναθηματικό παρεκκλήσι στο σημείο που βρίσκονταν η εικόνα, ενώ στην συνέχεια…

Οι τέσσερις Εστεμμένοι Άγιοι, μια πλαστή δωρεά και η Σιξτίνα του Μεσαίωνα

Το μοναστήρι κατά τα τέλη του 19ου αι. Σε μια απόσταση μόλις 500 μέτρων από το Κολοσσαίο, προστατευμένο από ψηλά τείχη, στέκει το οχυρωμένο  μοναστήρι των Τεσσάρων Εστεμμένων Αγίων (Μαρτύρων)[Santi Quattro Coronati]. Πρόκειται για ένα απομονωμένο μοναστήρι, μια μονή μετάνοιας και οι αυγουστινιανές εσώκλειστες μοναχές που ζουν εκεί βρίσκονται αποκομμένες από τον έξω κόσμο. Καγκελωτά…

Τα βυζαντινά ψηφιδωτά στην Αγία Πραξίδη

Κατά τους πρώτους μεταχριστιανικούς αιώνες, με την επικράτηση του χριστιανισμού, κατέστη επιτακτική η ανάγκη εύρεσης μεγαλύτερων χώρων συνάθροισης των πιστών. Έτσι, θα παρατηρήσουμε στην Ρώμη  μια σταδιακή μετάβαση από τις αρχικές μορφές εκμετάλλευσης των ιδιωτικών αιθουσών για τη διεξαγωγή των χριστιανικών λειτουργιών (Domus ecclesiae), σε δομές αρχιτεκτονικά περισσότερο διαφοροποιημένες και προσαρμοσμένες στις χρήσεις και ανάγκες…

Ο Θόλος του Αγίου Πέτρου

Ίσως το πιο γνωστό σήμα κατατεθέν της Ρώμης, μαζί με το Κολοσσαίο, είναι ο θόλος της βασιλικής του Αγίου Πέτρου. Και δικαιολογημένα άλλωστε. Στέκεται εκεί παραπάνω από 400 χρόνια, έχοντας αποκτήσει μια υπερχρονική διάσταση, κάποτε έμβλημα της παπικής ισχύος και της δυτικής αρχιτεκτονικής, φάρος για τους προσκυνητές, σήμερα σύμβολο του Βατικανού και της πόλης. Είναι ένα από…

Η βασιλική του Αγίου Κλήμη

Είναι λίγες οι φορές που έχουμε την δυνατότητα να επισκεφτούμε χώρους όπου η ιστορία κυριολεκτικά παρουσιάζεται ταξινομημένη σε διαδοχικά στρώματα μπροστά στα μάτια μας, δίνοντάς μας την δυνατότητα να συνειδητοποιήσουμε το πέρασμα του χρόνου και τις μεταβολές που επεκράτησαν στην θρησκεία, στην αρχιτεκτονική και στην τέχνη. Γύρω στα 300 μέτρα από το Κολοσσαίο, βρίσκεται η…

Η κάθοδος των ροδοπετάλων

    «Buttate pure via ogni opera in versi o in prosa. Nessuno è mai riuscito a dire cos’è, nella sua essenza, una rosa» «Ξεφορτωθείτε με τη μία Κάθε έργο, σε στίχο ή σε πρόζα Καθώς, κανείς, ποτέ του δεν κατάφερε Να πει, κατ’ ουσίαν, τι είν’ τα ρόδα». Giorgio Caproni (απόδοση: Σπύρος Δόικας) Πάντα…